Co na naszym blogu?
Nowy Unijny Kodeks Celny zmieni sposób przekazywania danych, współpracę z organami celnymi i zasady obsługi handlu internetowego. Dla Twojej firmy oznacza to nowe możliwości uproszczeń, ale także potrzebę przygotowania danych i procesów. Wyjaśniamy, co obejmuje reforma i kiedy poszczególne rozwiązania zaczną wpływać na Twoje odprawy.
Nowy Unijny Kodeks Celny a terminy zmian
Reforma przeszła już etap projektu. Nowe rozporządzenie, oznaczone numerem 2026/2108, weszło w życie we wrześniu 2026 roku. Jednak większość jego przepisów zaczniemy stosować dopiero od 21 września 2027 roku.
Dlatego rozróżniamy wejście przepisów w życie, rozpoczęcie ich stosowania oraz uruchomienie nowych narzędzi. Co ważne, dziś nadal korzystasz z dotychczasowych systemów zgłoszeniowych. Jednak warto już teraz przygotować się na zmiany.
Najważniejsze etapy dotyczące unijnego centrum danych to:
· 1 lipca 2028 roku – obowiązkowe uruchomienie unijnego centrum danych dla sektora sprzedaży na odległość (e-commerce);
· do 1 marca 2031 roku – możliwość dobrowolnego korzystania przez pozostałych przedsiębiorców;
· od 1 marca 2034 roku – obowiązkowe przejście na nowy system dla pozostałych importerów i eksporterów.
A czym dokładnie jest wspomniane centrum danych? Nowy Unijny Kodeks Celny wprowadza EU Customs Data Hub, czyli unijne centrum danych celnych. Docelowo przedsiębiorcy będą tam przekazywać wszystkie informacje dotyczące importu i eksportu.
Co ważne, reforma zakłada możliwość ponownego wykorzystania tych samych danych przy kolejnych przesyłkach. Ma to ograniczyć wielokrotne podawanie identycznych informacji. Organy celne uzyskają jednocześnie pełniejszy obraz przepływu towarów i łańcuchów dostaw. Natomiast przedsiębiorcom skróci to czas potrzebny na przygotowanie importu i eksportu.

Trust & Check i dalsza rola AEO
Nowy Unijny Kodeks Celny przewiduje dodatkowe ułatwienia dla przedsiębiorców ze statusem Trust & Check. Jego uzyskanie wymaga spełnienia określonych warunków dotyczących wiarygodności, wypłacalności, kompetencji oraz bezpieczeństwa. Firma musi również udostępniać organom dane z systemów elektronicznych możliwie blisko czasu rzeczywistego. Chodzi o informacje dotyczące przepływu towarów oraz spełnienia wymagań prawnych.
Przedsiębiorcy ze statusem Trust & Check uzyskają możliwość samodzielnego zwalniania towarów w zakresie udzielonego upoważnienia. Nadal będą musieli spełniać warunki tego uproszczenia oraz uzyskiwać zgody wymagane przez inne przepisy. Organy celne zachowają prawo do analizy danych i prowadzenia kontroli.
Status AEO zachowa znaczenie, ale reforma obejmuje także wymagania dotyczące jego uzyskania. Uwzględnia między innymi przestrzeganie innych przepisów stosowanych przez organy celne oraz procedury zapewniające zgodność produktów. Posiadanie AEO nie oznacza automatycznego uzyskania Trust & Check.
Urząd Unii Europejskiej do Spraw Celnych i wspólna analiza ryzyka
Reforma ustanawia Urząd Unii Europejskiej do Spraw Celnych, czyli EUCA. Jego siedzibą będzie Lille (Francja), a rozpoczęcie działalności przewidziano na 2027 rok. Urząd będzie wspierał krajowe administracje i zarządzał unijnym centrum danych.
EUCA zajmie się między innymi analizą ryzyka na poziomie całej Unii oraz koordynacją działań kontrolnych. Krajowe organy zachowają swoje zadania, w tym własną analizę ryzyka. Dla przedsiębiorców oznacza to szerszą wymianę informacji między administracjami.

Handel internetowy z większą odpowiedzialnością platform
Nowy Unijny Kodeks Celny przewiduje większą odpowiedzialność platform i sprzedawców objętych zasadami sprzedaży na odległość. W docelowym modelu przejmą oni obowiązki importerów dotyczące formalności, należności oraz zgodności produktów. Poszczególne rozwiązania zaczną jednak działać etapami.
Już od 1 lipca 2026 roku obowiązuje przejściowe cło 3 EUR od pozycji towarowej. Dotyczy towarów sprzedanych na odległość, przywożonych w przesyłkach o wartości rzeczywistej nieprzekraczającej 150 EUR. Więcej na ten temat przeczytasz w naszym artykule “Zniesienie zwolnienia celnego do 150 euro – duże zmiany dla e-commerce”. Przypominamy, że to rozwiązanie przejściowe do 1 lipca 2028 roku.
Od 1 listopada 2026 roku obowiązuje również nowa unijna opłata manipulacyjna (UHF) w wysokości 2 EUR za każdą pozycję towarową. Jedna pozycja może obejmować kilka sztuk tego samego produktu, jeśli mają ten sam kod taryfowy i opis. Oznacza to, że opłata zależy od liczby różnych pozycji towarowych, a nie od liczby paczek czy wszystkich zamówionych sztuk.
WAŻNE! ta zmiana dotyczy dopuszczenia do obrotu towarów sprzedanych na odległość, również w przesyłkach o wartości powyżej 150 EUR. Jednak nie obejmuje automatycznie każdego importu.
Jak przygotować Twoją firmę do reformy?
Nowy Unijny Kodeks Celny warto potraktować jako impuls do przeglądu organizacji odpraw. Warto zacząć od czterech konkretnych działań:
· sprawdź poprawność kodów taryfowych, pochodzenia towarów i danych służących ustalaniu wartości celnej;
· porównaj informacje w dokumentach handlowych, ewidencjach magazynowych i systemach księgowych;
· ustal, kto odpowiada za pozyskiwanie danych oraz aktualizację dokumentacji;
· przeanalizuj z agencją celną obecne uproszczenia i przyszłe wymagania.
Takie przygotowanie pomoże Ci wykryć rozbieżności jeszcze przed wdrożeniem nowych narzędzi. Ułatwi też ocenę, które rozwiązania rzeczywiście pasują do Twojego modelu działalności.
Szczegóły reformy znajdziesz na oficjalnej stronie Komisji Europejskiej.

Przygotuj się do zmian z DTA
Nowy Unijny Kodeks Celny łączy uproszczenia z większą przejrzystością obrotu towarowego. Przygotowania zaczynamy od rzetelnych danych i jasnego podziału obowiązków.
W DTA wspieramy Cię w obsłudze celnej i analizie rozwiązań dla Twojej firmy. Skontaktuj się z nami, aby omówić przygotowanie Twoich procesów do zmian.